Ukulele stemmen, zo stem je een ukulele

Een ukulele stemmen is belangrijk voordat je begint met spelen. Als één of meerdere snaren niet goed gestemd zijn, klinken zelfs de juiste akkoorden vals. Gelukkig is het stemmen van een ukulele eenvoudig als je weet welke tonen je nodig hebt.

In deze uitleg lees je hoe je een ukulele stemt, welke stemming je gebruikt voor een sopraan, concert, tenor of bariton ukulele en hoe je een stemapparaat gebruikt.

Hoe moet je een ukulele stemmen?

De meeste ukuleles worden gestemd in G C E A. Deze stemming wordt gebruikt voor sopraan, concert en de meeste tenor ukuleles.

Wanneer je de ukulele in speelpositie vasthoudt, zijn de vier snaren:

• 4e snaar, G
• 3e snaar, C
• 2e snaar, E
• 1e snaar, A

Een handige manier om dit te onthouden is simpelweg G C E A. Controleer iedere snaar afzonderlijk met een tuner en draai voorzichtig aan het bijbehorende stemmechaniek totdat de juiste toon wordt aangegeven.

Wat is de standaard ukulele stemming?

De standaard ukulele stemming is G C E A. Dit geldt voor de meeste sopraan, concert en tenor ukuleles.

Bij de traditionele High G stemming is de G snaar relatief hoog gestemd. De toonhoogtes lopen daardoor niet van laag naar hoog zoals bij veel andere snaarinstrumenten.

Ukulele stemmen met een stemapparaat

De makkelijkste manier om een ukulele te stemmen is met een stemapparaat of clip-on tuner. Een clip-on tuner bevestig je meestal aan de kop van de ukulele. Het apparaat registreert de trillingen van het instrument.

Zo stem je jouw ukulele met een tuner:

1. Zet het stemapparaat aan.
2. Sla één snaar rustig aan.
3. Bekijk welke toon de tuner aangeeft.
4. Draai voorzichtig aan het juiste stemmechaniek.
5. Stem de snaar hoger of lager totdat de juiste toon wordt aangegeven.
6. Herhaal dit voor de G, C, E en A snaar.
7. Controleer daarna alle vier de snaren nog een keer.

Geeft je tuner aan dat de toon te laag is, dan moet de snaar iets strakker. Is de toon te hoog, dan moet de spanning iets omlaag.

Ukulele stemmen met een chromatische tuner

Een chromatische tuner kan alle tonen herkennen en is daarom geschikt voor het stemmen van een ukulele.

Sla bijvoorbeeld de G snaar aan. De tuner moet uiteindelijk een G aangeven. Controleer daarna op dezelfde manier de C, E en A snaar.

Sommige stemapparaten hebben een speciale ukulelemodus. Dat kan handig zijn voor beginners, maar is niet noodzakelijk. Met een chromatische modus kun je een ukulele ook prima stemmen.

Ukulele stemmen met een app

Je kunt een ukulele ook stemmen met een tuner app op je telefoon. De microfoon van je telefoon luistert naar de gespeelde snaar en geeft aan of de toon te hoog of te laag is.

Een app werkt het beste in een rustige omgeving. Bij veel achtergrondgeluid kan de microfoon moeite hebben om de juiste toon te herkennen.

Een clip-on stemapparaat is in een rumoerige omgeving vaak praktischer, omdat het de trillingen van het instrument meet.

Sopraan ukulele stemmen

Een sopraan ukulele stemmen doe je normaal in G C E A. Dit is de traditionele en meest gebruikte stemming voor dit formaat.

• G snaar, G
• C snaar, C
• E snaar, E
• A snaar, A

Gebruik je een standaard snarenset voor sopraan ukulele, dan is deze meestal bedoeld voor deze stemming. Controleer bij twijfel altijd de informatie van de fabrikant.

Concert ukulele stemmen

Ook een concert ukulele wordt meestal in G C E A gestemd. Het stemmen werkt dus hetzelfde als bij een sopraan ukulele.

Een concert ukulele heeft een langere mensuur dan een sopraan, maar dat verandert de standaardstemming niet.

Tenor ukulele stemmen

Een tenor ukulele wordt meestal eveneens in G C E A gestemd. Bij een tenor wordt wel vaker gebruikgemaakt van een Low G snaar.

De letters van de stemming blijven bij Low G hetzelfde. Het verschil zit in de toonhoogte van de G snaar.

Tenor ukulele met High G

Bij High G gebruik je de traditionele G C E A stemming waarbij de G snaar relatief hoog klinkt. Dit geeft de herkenbare ukuleleklank.

Tenor ukulele met Low G

Bij Low G wordt de G snaar een octaaf lager gestemd dan bij de gebruikelijke High G stemming. Hierdoor krijgt de ukulele een groter bereik naar beneden.

Gebruik voor Low G een snaar die hiervoor bedoeld is. Stem een normale High G snaar niet zomaar een octaaf lager.

Bariton ukulele stemmen

Een bariton ukulele stemmen werkt anders. Een bariton wordt meestal gestemd in D G B E.

• 4e snaar, D
• 3e snaar, G
• 2e snaar, B
• 1e snaar, E

Deze stemming is gelijk aan de vier hoogste snaren van een gitaar. Voor gitaristen kan een bariton ukulele daardoor vertrouwd aanvoelen.

High G en Low G stemmen

Bij het stemmen van een sopraan, concert of tenor ukulele kun je te maken krijgen met High G of Low G.

Een tuner toont in beide gevallen de letter G. Bij een chromatische tuner die ook het octaaf weergeeft, kun je controleren of je de juiste G gebruikt.

Welke frequenties heeft een ukulele?

Wil je heel precies stemmen, dan kun je kijken naar de frequentie van iedere snaar. Bij een standaard High G stemming zijn dit ongeveer:

Voor normaal gebruik hoef je deze frequenties niet uit je hoofd te kennen. Een goed stemapparaat doet dit werk voor je.

Waarom blijft mijn ukulele niet gestemd?

Moet je jouw ukulele steeds opnieuw stemmen? Dat hoeft niet direct te betekenen dat er iets mis is met het instrument.

Veel voorkomende oorzaken zijn:

• De snaren zijn nieuw en rekken nog.
• De temperatuur is veranderd.
• De ukulele heeft langere tijd niet gespeeld.
• De snaren zijn oud of versleten.
• Een snaar is niet goed bevestigd.
• Een stemmechaniek zit te los.

Vooral nieuwe snaren ontstemmen in het begin snel. Stem ze regelmatig opnieuw. Na verloop van tijd worden ze stabieler.

Hoe vaak moet je een ukulele stemmen?

Controleer de stemming iedere keer voordat je gaat spelen. Ook een goede ukulele kan na verloop van tijd iets ontstemmen.

Speel je langere tijd achter elkaar, dan kun je tussendoor opnieuw controleren of alle snaren nog goed gestemd zijn.

Ukulele hoger of lager stemmen

Draai altijd voorzichtig aan de stemmechanieken. Wanneer je een snaar strakker draait, wordt de toon hoger. Wanneer je de snaar losser draait, wordt de toon lager.

Wees extra voorzichtig wanneer je niet zeker weet welke toon de snaar op dat moment heeft. Een snaar te ver aanspannen kan ervoor zorgen dat deze breekt.

Nieuwe ukulele stemmen

Heb je net een nieuwe ukulele gekocht, dan kan deze in de eerste periode vaker ontstemmen. De snaren moeten zich nog zetten en op spanning komen.

Stem de ukulele voor iedere speelsessie opnieuw. Nieuwe snaren worden na verloop van tijd stabieler en blijven dan langer op stemming.

Veelgestelde vragen over een ukulele stemmen

Wat is de normale stemming van een ukulele?

De normale stemming voor een sopraan, concert en tenor ukulele is G C E A. Een bariton ukulele wordt meestal in D G B E gestemd.

Welke snaar is welke op een ukulele?

Bij de standaard G C E A stemming zijn de snaren G, C, E en A. De G is de vierde snaar en de A de eerste snaar.

Kan ik een gitaarstemapparaat gebruiken voor een ukulele?

Ja, wanneer het stemapparaat een chromatische modus heeft kun je het gebruiken voor een ukulele. Stem de snaren op G, C, E en A. Voor een bariton gebruik je D, G, B en E.

Waarom klinkt mijn ukulele vals terwijl hij goed gestemd is?

Als de open snaren goed gestemd zijn maar akkoorden toch vals klinken, kunnen verschillende zaken een rol spelen. Denk aan versleten snaren, te veel druk met je vingers of problemen met de intonatie of afstelling van het instrument.

Moet ik mijn ukulele iedere dag stemmen?

Je hoeft een ukulele niet volgens een vast schema te stemmen. Controleer de stemming voordat je gaat spelen. Is een snaar te hoog of te laag, stem deze dan opnieuw.

Wat betekent G C E A bij een ukulele?

G C E A zijn de tonen waarop de vier snaren van een standaard ukulele worden gestemd. Van de vierde naar de eerste snaar zijn dit G, C, E en A.

Kan een ukulele vanzelf ontstemmen?

Ja. Snaren reageren onder andere op gebruik, temperatuur en het rekken van het materiaal. Een kleine verandering in stemming is normaal.

Ukulele stemmen voor je begint met spelen

Een goed gestemde ukulele maakt het leren en spelen een stuk prettiger. Voor een sopraan, concert of tenor onthoud je vooral G C E A. Voor een bariton gebruik je meestal D G B E.

Met een clip-on tuner of chromatisch stemapparaat kun je binnen enkele minuten controleren of iedere snaar goed staat. Controleer de stemming voor je begint met spelen, vooral wanneer je ukulele nieuwe snaren heeft.